پرش به محتوای اصلی

Noun Clauses

بخشی از بانک سؤال طبقه‌بندی‌شده‌ی این مبحث در کوئیز سنتر — رایگان و بدون نیاز به ثبت‌نام

خلاصه‌ی درسنامه

این خلاصه‌ی 30 درصدی درسنامه اصلی است. متن کامل با همه‌ی نکته‌ها، مثال‌های حل‌شده و جمع‌بندی، با ثبت‌نام رایگان در دسترست قرار می‌گیرد.

🎯 جمله‌های اسمی (Noun Clauses) چی هستن؟

جمله اسمی، جمله‌ای‌ست که جای یک اسم می‌شینه: می‌تونه مفعول فعل باشه، فاعل جمله باشه یا بعد از فعل be بیاد.

💡 قانون طلایی کل فصل: وقتی یه سؤال به جمله اسمی تبدیل می‌شه، ترتیب کلمات به حالت جمله خبری برمی‌گرده — فاعل قبل از فعل، نه مثل سؤال!

📊 جمله‌های اسمی با کلمه پرسشی (wh-words)

  • سؤال: Where does Brad live? ← فعل کمکی جلوتر از فاعل
  • جمله اسمی: I don't know where Brad lives. ← فاعل قبل از فعل، بدون does/did/do
نوع سؤال ساختار در جمله اسمی
با فعل کمکی wh + S + V (فعل کمکی حذف می‌شه)
who/what به‌عنوان فاعل wh + V (ترتیب عوض نمی‌شه)

I don't know who lives there. (who خودش فاعله) در برابر I don't know who those men are. (اینجا those men فاعله، نه who!)

⚠️ نکته کنکوری: اگه گزینه‌ای دیدی که who بعد از فعل اومده ولی فاعل واقعیِ جمله اسمی چیز دیگه‌ای بود، اون گزینه غلطه — چون فقط وقتی خودِ who فاعله، ترتیب عوض نمی‌شه.

جمله اسمی به‌عنوان فاعل

وقتی خودِ جمله اسمی فاعل جمله می‌شه، فعل اصلی همیشه مفرد میاد — چون یک جمله اسمی، یک واحدِ واحد حساب می‌شه:

What she said surprised me. / What they will do is obvious.

اشتباه رایج: What they will do are obvious. ❌ درستش is obvious ✅ است، چون فاعل یه واحده، نه چند چیز.

Whether و If

برای تبدیل سؤال بله/خیر به جمله اسمی از whether یا if استفاده می‌شه: Does he need help? → I wonder whether he needs help.

سه الگوی رایج: whether…or not / whether or not… / if…or not.

⚠️ نکته کنکوری: whether می‌تونه فاعل جمله باشه ولی if نه — پس Whether she comes or not is unimportant. درسته، ولی با if نمی‌شه همین ساختار رو ساخت. در نوشتار رسمی whether ترجیح داره، if بیشتر محاوره‌ایه.

ساده‌سازی با Infinitive

وقتی فاعل جمله اسمی و فعل کمکی should/can/could باشه، می‌شه جمله رو با infinitive ساده کرد:

I don't know what I should do. → I don't know what to do.
Jim told us where we could find it. → Jim told us where to find it.

جمله‌های اسمی با That

سه کاربرد اصلی:

  1. بعد از فعل‌هایی مثل think، know، believe: I think (that) Bob will come. (که در گفتار حذف می‌شه)
  2. بعد از شخص + be + صفت: Jan is happy (that) Bob called.
  3. به‌عنوان فاعل جمله، که معمولاً به‌جاش از ساختار طبیعی‌تر It is a fact that… استفاده می‌شه: It is a fact that Ann likes her new job.

نقل‌قول مستقیم (Quoted Speech)

قوانین نقطه‌گذاری: کاما بعد از «she said»، حرف اول جمله نقل‌قول بزرگ، و علائم نگارشی (نقطه، سؤال، تعجب) همیشه داخل گیومه میان. سه حالت جای‌گیریِ «she said»: اول، وسط یا آخر جمله — مثل "My brother is a student," she said.

نقل‌قول غیرمستقیم (Reported Speech)

وقتی فعل گزارش‌کننده (said, asked) گذشته باشه، زمانِ فعل داخل جمله یک پله عقب می‌ره (tense backshift):

Direct Reported
Simple Present Simple Past
Simple Past Past Perfect
will would
can could

کلمات اشاره و زمان هم عوض می‌شن: today→that day، tomorrow→the next day، here→there، this→that.

مثال: "I'll be there." → He said he would be there. / "Can you come?" → He asked if/whether I could come.

مودال‌ها هم عوض می‌شن: can→could، may→might، must/have to→had to. کلمات اشاره‌ی دیگه: yesterday→the day before، these→those.

⚠️ نکته: اگه فعل گزارش‌کننده حال باشه (she says)، زمان تغییر نمی‌کنه: She says she is hungry. نکته کنکوری: فقط وقتی فعل اصلی (said, asked, thought) گذشته باشه، زمان‌های داخل جمله اسمی عقب می‌رن!

وجه التزامی (Subjunctive)

بعد از فعل‌هایی مثل advise, insist, recommend, suggest و صفت‌هایی مثل important, essential, necessary، فعل جمله اسمی همیشه به ساده‌ترین شکل خودش میاد — بدون s سوم‌شخص، بدون تغییر زمان:

The teacher suggested that Tom study harder. (نه studies!)
It is essential that she be here on time. (نه is!)

برای منفی‌کردن، فقط not قبل از فعل میاد: I suggested that he not go. (نه he doesn't go!)

افعال رایجی که با subjunctive میان: advise, ask, demand, insist, propose, recommend, request, suggest. صفت‌های رایج: essential, imperative, important, critical, necessary, vital. حتی در جمله‌ی مجهول هم قاعده حفظ می‌شه: I suggested that he be invited to the party.

نمونه تست

پاسخنامه‌ی تحلیلی سه‌بخشی برای هر سؤال

  • چرا گزینه‌ی درست، درست است
  • چرا هر گزینه‌ی دیگر غلط است
  • تله‌ی تستی‌ای که باید بشناسی

1. The detectives are still trying to establish exactly ________ the museum's back door on the night of the theft.

  • how the thieves opened
  • how did the thieves open
  • how the thieves were opened
  • how had the thieves open

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «how the thieves opened» است. جملهٔ اسمی که مفعولِ فعلِ establish است، ترتیبِ خبری می‌گیرد: پرسش‌واژه + فاعل + فعل. دزدها خودشان در را باز کرده‌اند، پس فعل معلوم و گذشتهٔ ساده است. «how did the thieves open» نادرست است: ترتیبِ پرسشی را نگه داشته و فعلِ کمکیِ did را وارد جملهٔ اسمی کرده است، در حالی‌که جملهٔ اسمی هرگز فعلِ کمکیِ پرسشی نمی‌گیرد. «how the thieves were opened» نادرست است: مجهول است و معنایش می‌شود «دزدها باز شدند»، اما مفعولِ واقعی (در پشتیِ موزه) در ادامهٔ جمله آمده و فعل باید معلوم باشد. «how had the thieves open» نادرست است: هم فاعل را بعد از فعلِ کمکی آورده و هم بعد از had باید اسمِ مفعول (opened) بیاید نه شکلِ ساده. تلهٔ تستی: وجودِ قیدِ تأکیدیِ exactly پیش از جای خالی، جمله را پرسشی نمی‌کند؛ ملاکِ تشخیص این است که این بخش مفعولِ فعلِ پیش از خودش است، پس همیشه ترتیبِ خبری می‌گیرد.

2. The travel agent could not tell us for certain ________ before the end of the tourist season.

  • when would the ferry service resume
  • that the ferry service will resume
  • when to resume the ferry service
  • when the ferry service would resume

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «when the ferry service would resume» است. بعد از tell us یک جملهٔ اسمی می‌آید که ترتیبش خبری است، و چون فعلِ اصلیِ جمله (could tell) گذشته است، زمانِ داخلِ جملهٔ اسمی هم به would تغییر می‌کند. «when would the ferry service resume» نادرست است: فعلِ کمکیِ would را پیش از فاعل آورده و ترتیبِ پرسشی ساخته است. «that the ferry service will resume» نادرست است: با that یک گزارهٔ خبریِ قطعی می‌سازد، در حالی‌که جمله دربارهٔ ندانستنِ زمان است و به پرسش‌واژهٔ when نیاز دارد؛ افزون بر این will با زمانِ گذشتهٔ فعلِ اصلی هماهنگ نیست. «when to resume the ferry service» نادرست است: با مصدر، فاعلِ جملهٔ اسمی حذف می‌شود و معنا این می‌شود که خودِ ما باید سرویس را از سر بگیریم، که با معنایِ جمله نمی‌خواند. تلهٔ تستی: تلهٔ اصلی این است که فعلِ کمکی را پیش از فاعل بگذاری؛ در جملهٔ اسمی جایِ فاعل همیشه بلافاصله بعد از پرسش‌واژه است.

3. Nobody in the control room could explain to the investigators ________ during the final seconds of the descent.

  • what did the warning light indicate
  • that the warning light indicated
  • what the warning light indicated
  • what to indicate the warning light

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «what the warning light indicated» است. پرسش‌واژهٔ what اینجا مفعولِ فعلِ indicate است و فاعلِ جملهٔ اسمی (the warning light) بلافاصله بعد از آن با ترتیبِ خبری می‌آید. «what did the warning light indicate» نادرست است: فعلِ کمکیِ did را پیش از فاعل آورده و ساختارِ پرسشی ساخته است. «that the warning light indicated» نادرست است: با that گزاره کامل فرض می‌شود، اما آن‌وقت فعلِ indicated بدونِ مفعول می‌ماند و جمله ناقص است. «what to indicate the warning light» نادرست است: ترتیبِ کلمات به‌هم ریخته و مصدر با فاعلِ بعد از خودش ساختارِ نادرستی می‌سازد. تلهٔ تستی: وقتی خودِ پرسش‌واژه مفعولِ فعلِ درونِ جملهٔ اسمی است، جای خالیِ مفعولی دیگری در جمله نمی‌ماند؛ اگر گزینه‌ای این جای خالی را پر نکند، جمله ناقص است.

4. The committee spent the entire afternoon debating ________ the confidential minutes to the press last week.

  • who had they leaked
  • who had leaked
  • whom had leaked
  • that they had leaked

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «who had leaked» است. وقتی who خودِ فاعلِ جملهٔ اسمی است، فعل مستقیماً بعد از آن می‌آید و هیچ فاعلِ دیگری اضافه نمی‌شود. «who had they leaked» نادرست است: فاعلِ اضافیِ they را وارد کرده، در حالی‌که who خودش فاعل است و جمله نمی‌تواند دو فاعل داشته باشد. «whom had leaked» نادرست است: whom فقط در نقشِ مفعول به کار می‌رود و هرگز نمی‌تواند فاعلِ جملهٔ اسمی باشد. «that they had leaked» نادرست است: با that گزاره‌ای خبری می‌سازد که مرجعِ they در آن مشخص نیست، در حالی‌که پرسشِ جمله دربارهٔ هویتِ فرد است. تلهٔ تستی: همیشه اول بررسی کن که پرسش‌واژه خودش فاعل است یا نه؛ اگر فاعل بود، افزودنِ فاعل یا فعلِ کمکی هر دو خطاست.

5. Even after a long interrogation, the officers still had no clear idea ________ on the night of the robbery.

  • where had the suspect been
  • where the suspect had been
  • that the suspect had been
  • where did the suspect stay

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «where the suspect had been» است. عبارتِ have no idea با یک جملهٔ اسمی کامل می‌شود و ترتیبِ آن خبری است: پرسش‌واژه + فاعل + فعل. «where had the suspect been» نادرست است: فعلِ کمکیِ had را پیش از فاعل آورده و ترتیبِ پرسشیِ مستقیم را حفظ کرده است. «that the suspect had been» نادرست است: با that جمله باید گزاره‌ای کامل باشد، اما been بدونِ مکان یا مسند ناقص می‌ماند و پرسشِ جمله هم دربارهٔ مکان است. «where did the suspect stay» نادرست است: فعلِ کمکیِ did را پیش از فاعل گذاشته و ترتیبِ پرسشی ساخته است. تلهٔ تستی: قیدهایی مانندِ still و long فقط طولِ جمله را زیاد می‌کنند؛ ملاک همچنان همان جایگاهِ فاعل نسبت به فعل است.

6. The airline representative on duty firmly refused to tell the angry passengers waiting at the gate ________ at such short notice.

  • why the flight had been cancelled
  • why had the flight been cancelled
  • why the flight had been cancel
  • that the flight had cancelled

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «why the flight had been cancelled» است. جملهٔ اسمی مفعولِ دومِ فعلِ tell است، پس ترتیبِ خبری می‌گیرد؛ پرواز لغو شده است، بنابراین ساختارِ مجهولِ had been cancelled درست است. «why had the flight been cancelled» نادرست است: فعلِ کمکیِ had پیش از فاعل نشسته و جمله را به پرسشِ مستقیم تبدیل کرده است. «why the flight had been cancel» نادرست است: بعد از had been باید اسمِ مفعول (cancelled) بیاید، نه شکلِ سادهٔ فعل. «that the flight had cancelled» نادرست است: افزون بر جایگزینیِ نادرستِ پرسش‌واژه با that، ساختار را معلوم کرده و معنایش می‌شود «پرواز چیزی را لغو کرد». تلهٔ تستی: در جملهٔ اسمیِ مجهول دو چیز هم‌زمان سنجیده می‌شود: ترتیبِ خبری، و درست‌بودنِ شکلِ اسمِ مفعول بعد از been.

7. The tour guide repeated the emergency instructions twice so that nobody would forget ________ if the group got separated.

  • where was the meeting point
  • that the meeting point was
  • where the meeting point were
  • where the meeting point was

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «where the meeting point was» است. جملهٔ اسمی مفعولِ فعلِ forget است و ترتیبِ آن خبری می‌ماند: پرسش‌واژه + فاعل + فعل. «where was the meeting point» نادرست است: فعلِ was را پیش از فاعل آورده و ترتیبِ پرسشی ساخته است. «that the meeting point was» نادرست است: با that گزاره باید کامل باشد، اما was بدونِ مسند رها شده و جمله معنا نمی‌دهد. «where the meeting point were» نادرست است: فاعلِ جملهٔ اسمی (the meeting point) مفرد است، پس فعلِ جمع were با آن هماهنگ نیست. تلهٔ تستی: اینجا دو چیز هم‌زمان باید کنترل شود: جایگاهِ فاعل، و تطابقِ عدد میانِ فاعلِ جملهٔ اسمی و فعلِ آن.

8. Even the senior engineers could not work out ________ despite examining the machine for several hours.

  • what was the noise making
  • what did the noise make
  • what was making the noise
  • what to make the noise

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «what was making the noise» است. پرسش‌واژهٔ what اینجا فاعلِ جملهٔ اسمی است، پس فعل مستقیماً بعد از آن می‌آید و ساختار خبری می‌ماند. «what was the noise making» نادرست است: جایِ فاعل و مفعول را عوض کرده و معنایش می‌شود «صدا داشت چه‌چیزی را می‌ساخت»، که با موضوعِ جمله نمی‌خواند. «what did the noise make» نادرست است: فعلِ کمکیِ did پیش از فاعل نشسته و ترتیبِ پرسشیِ مستقیم ساخته است. «what to make the noise» نادرست است: مصدر نمی‌تواند جای فعلِ صرف‌شدهٔ جملهٔ اسمی را بگیرد و ساختارِ حاصل بی‌معناست. تلهٔ تستی: وقتی what فاعل است، هر گزینه‌ای که فاعلِ دیگری یا فعلِ کمکیِ پرسشی بعد از آن بیاورد قطعاً نادرست است.

9. After the storm, the villagers spent hours trying to find out ________ so badly during the night.

  • whose house had damaged
  • whose had house been damaged
  • whose house had been damaged
  • who house had been damaged

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «whose house had been damaged» است. پرسش‌واژهٔ ملکیِ whose پیش از اسم می‌آید و کلِ whose house فاعلِ جملهٔ اسمی است؛ چون خانه آسیب دیده، فعل مجهول است. «whose house had damaged» نادرست است: ساختار را معلوم کرده و معنایش می‌شود «خانه به چیزی آسیب زد»، در حالی‌که خانه خودش آسیب‌دیده است. «whose had house been damaged» نادرست است: ترتیبِ کلمات کاملاً به‌هم ریخته و فعلِ کمکی میانِ پرسش‌واژه و اسم افتاده است. «who house had been damaged» نادرست است: who ضمیر است و نمی‌تواند پیش از اسم در نقشِ صفتِ ملکی بنشیند؛ برای این جایگاه فقط whose درست است. تلهٔ تستی: تلهٔ رایج، خلطِ who با whose است: who جای فاعل می‌نشیند و تنهاست، ولی whose همیشه یک اسم به دنبال دارد.

10. The immigration officer at the border wanted to know ________ before finally granting the visa to the young applicant.

  • how long had the student studied
  • how long the student had studied
  • how long the student has studied
  • that the student had studied how long

پاسخنامه‌ی تحلیلی

پاسخ درست «how long the student had studied» است. پرسش‌واژهٔ ترکیبیِ how long یک واحد است و بعد از آن فاعل و سپس فعل می‌آید؛ چون فعلِ اصلی (wanted) گذشته است، زمانِ جملهٔ اسمی به ماضیِ بعید عقب می‌رود. «how long had the student studied» نادرست است: فعلِ کمکیِ had را پیش از فاعل آورده و ترتیبِ پرسشی ساخته است. «how long the student has studied» نادرست است: ترتیب درست است اما has با فعلِ گذشتهٔ اصلیِ جمله هماهنگ نیست و باید به had تغییر کند. «that the student had studied how long» نادرست است: پرسش‌واژه را به انتهایِ جمله برده و با that جایگزین کرده است، که هر دو خطا هستند. تلهٔ تستی: پرسش‌واژه‌های ترکیبی مثلِ how long، how much و what time را نباید شکست؛ کلِ ترکیب یک واحد است و فاعل بعد از آن می‌آید.

مباحث مرتبط

Present & Past: Simple and Progressiveزمان‌های کامل (Perfect Tenses)Future TimeVerbs in TimeSubject-Verb AgreementPluralArticlesPronounsModals, Part 1Modals, Part 2

ادامه‌ی این مبحث رو ببین

با ثبت‌نام رایگان، به بانک کامل سؤال، شبیه‌ساز کنکور و تحلیل پیشرفت دسترسی داری

ثبت‌نام رایگان