شاخص‌های آماری اقتصادی
شاخص معیاری است که تغییرات نسبی در جامعه را نشان می‌دهد و امکان مقایسه در طول زمان را فراهم می‌کند.
خط فقر:
ادامهٔ فرمول را افقی ببینکتاب هر دو تعریف (نصف میانه / نصف میانگین) را می‌پذیرد؛ در حل مسئله باید مشخص کنی کدام روش خواسته شده است.
شاخص بهای کالاها (CPI): نسبت هزینهٔ خرید یک سبد ثابت کالا در سال جاری به سال پایه، ضربدر ۱۰۰:
ادامهٔ فرمول را افقی ببینمقدار مصرف همیشه از سال پایه ثابت می‌ماند. مثال: با نان (قیمت پایه ۱۰۰۰ به جاری ۱۵۰۰ ریال، مصرف ۲۰۰ کیلو) و گوشت (۵۰۰۰۰ به ۷۰۰۰۰ ریال، مصرف ۸۰ کیلو)، ادامهٔ فرمول را افقی ببین یعنی سطح قیمت‌ها نسبت به سال پایه ۴۰.۵٪ افزایش یافته است.
نرخ تورم:
ادامهٔ فرمول را افقی ببینتورم تفاضل CPI دو سال است، نه نسبت؛ اگر CPI از ۲۰۰ به ۲۴۰ برسد، تورم ۴۰٪ است نه ۲۴۰٪.
نرخ بیکاری:
ادامهٔ فرمول را افقی ببینجمعیت فعال = شاغلان + بیکاران؛ افرادی که اصلاً دنبال کار نمی‌گردند (مثل خانه‌داران) جزء جمعیت غیرفعالاند و در این محاسبه نمی‌آیند.
شاخص تودهٔ بدنی: ادامهٔ فرمول را افقی ببین — قد باید به متر تبدیل شود، سپس به توان ۲ برسد؛ بازهٔ طبیعی ۱۸.۵ تا ۲۴.۹ است. مثال: وزن ۶۲ کیلو، قد ۱.۷۷ متر ← ادامهٔ فرمول را افقی ببین، طبیعی.
شاخص خوانایی: ادامهٔ فرمول را افقی ببین عددی بین ۱ تا ۱۲ می‌دهد که معادل پایهٔ تحصیلی مناسب خواننده است.
سری‌های زمانی
سری زمانی: مجموعه داده‌هایی که در فواصل زمانی مساوی و منظم گردآوری شده‌اند (مثل دمای هوا در هر روز)؛ داده‌های بدون فاصلهٔ زمانی منظم سری زمانی نیستند.
در نمودار سری زمانی، نقاط را با پاره‌خط به هم وصل می‌کنیم چون بین دو لحظهٔ اندازه‌گیری، پدیده ادامه داشته است. الگوها سه دسته‌اند: خطی (روند یکنواخت)، تناوبی (تکرار دوره‌ای) و نامنظم.
درون‌یابی (تخمین بین دو دادهٔ موجود، با فرض تغییر خطی):
ادامهٔ فرمول را افقی ببینمثال: تعداد مشتریان ساعت ۹ برابر ۳۵۰ و ساعت ۱۱ برابر ۵۷۰ نفر؛ برای ساعت ۱۰: ادامهٔ فرمول را افقی ببین نفر.
برون‌یابی (تخمین خارج از بازهٔ داده‌ها): خطی از نقطهٔ میانگین ادامهٔ فرمول را افقی ببین به آخرین نقطهٔ داده رسم می‌شود و معادلهٔ آن برای پیش‌بینی استفاده می‌شود.
خطای تخمین همیشه با قدرمطلق سنجیده می‌شود:
ادامهٔ فرمول را افقی ببیندرونیابی و برون‌یابی خطی تنها وقتی دقیق‌اند که نمودار واقعاً خطی باشد؛ برای الگوی تناوبی یا نامنظم، برون‌یابی خطی گمراه‌کننده است.
نکات کنکوری جمع‌بندی: خط فقر ← دقت کن نصف میانه خواسته شده یا نصف میانگین؛ نرخ بیکاری ← مخرج جمعیت فعال است نه کل جمعیت؛ سری زمانی ← فاصلهٔ زمانی باید مساوی و منظم باشد وگرنه اصلاً سری زمانی نیست.